در میان انقلابی‌ها، ما کمونیست‌ها در صف مقدم هستیم!

دیاز کانل مترجم ایرج زارع سخن‌رانی میگل ماریو دیاز کانل برمودز (Miguel Mario Díaz Canel Bermúdez) دبیر اول کمیتۀ مرکزی حزب کمونیست و رئیس جمهوری کوبا در نشست پایانی هشتمین کنگرۀ حزب در مرکز همایش‌ها در تاریخ ۱۹ آوریل ۲۰۲۱، « ۶۳ سالگی انقلاب» ژنرال ارتش، رائول کاسترو روز گرامی، رهبر انقلاب کوبا!رفقای گرامیِ نسل […]

هیچ گاه برای به رسمیت شناختن نسل کشی دیر نیست! در باره قتل عام ارمنی ها

در صد و ششمین سالگرد ۲۴ آوریل یادروز نسل کشی ارمنی ها در ترکیه در سال ۱۹۱۵جو بایدن نسل کشی ارمنی ها را به عنوان اولین نسل کشی قرن بیستم به رسمیت شناخت. دولت آمریکا سی امین کشور از میان بیش از صد و نود کشور عضو سازمان ملل است که نسل کشی ارمنی ها […]

سالگرد انقلاب بهمن؛ خانه از پای بست ویران است

برآمد هیولای فاشیسم اسلامی نه در آسمان بی ابر بلکه در شرایط خاص و بر بستری بود که رژیم محمد رضا شاه بوجود آورده بود، استبدادی که در زمینه آزادیهای سیاسی هیچ حقی را برای آحاد جامعه برسمیت نمی شناخت بطوریکه حتی احزاب دست ساخت خود را تعطیل و با تاسیس حزب « رستاخیز » […]

حزب توده: فرجام یک رسوایی

محمد رضا شالگونی دستگیری و مخصوصا ندامت گویی های تلویزیونی رهبران حزب توده، در چند ماه گذشته این حزب و سرنوشت آنرا به یکی از مسائل مهم و بحث برانگیز سیاست ایران تبدیل کرده. همه جریانهای سیاسی کشور نسبت به این ماجرا واکنش نشان داده اند و بسیاری آشکارا یا بطور ضمنی، آنرا حادثۀ سیاسی […]

اعتراض به تحریف حقایق قتل عام تابستان ۱۳۶۷، حقیقت باید بی کم و کاست روشن شود!

صدها نفر از خانواده های جان باختگان اعدام های سال ۱۳۶۷ و قتل های سياسی در جمهوری اسلامی با امضای متنی به تلاش برای سرپوش گذاشتن حقايق اين جنايات اعتراض کرده و خواستار روشن شدن تمامی حقيقت و پاسخگويی همه ی مسئولان و دست اندرکاران حکومت نسبت به اعدام ها شده اند. اين متن برای […]

نعره‌های فاشیستی در مناطق ترک‌نشین ایران

ستار خان، حیدر خان، صفرخان کجائید؟ جعفر پیشه وری، راضیه ابراهیم زاده، صمد بهرنگی، مرضیه اسکویی، بهروز تبریزی، اشرف دهقانی، غلامحسین ساعدی… کجائید؟ از زادگاه شما نعره های فاشیستی به گوش میرسد!! آرش کمانگر زمانی نه چندان دور آذربایجان ایران پیشقراول جنبشهای اجتماعی و انقلابی مترقی و حتی چپ بود. استبداد صغیر در بطن انقلاب […]

پرسش قرن بیست و یکم- فروپاشی کشور شوراها چرا وچگونه صورت گرفت؟

قسمت اول به کوشش کاوه آهنگر در آخر قرن بیستم و اوایل قرن بیست و یکم بزرگترین پرسش تاریخی که مطرح میشد و می‌شود این سئوال بود وهنوز هم هست که، فروپاشی سوسیالیسم چگونه رخ داد؟‌ پرسش که از جوانب گوناگون به آن پاسخ داده شده و داده خواهد شد. عظمت و بزرگی موضوع ،شاید […]

تعمقی در باره مفهوم استقلال طبقاتی و هژمونی

بهروز فراهانی امروز طبقه کارگر ایران کجا ایستاده است؟ امروز، علیرغم بروز پدیده ویروس کرونا، قرنطینه ومشکلات ناشی از آن، ما شاهد ادامه اعتراضات و اعتصابات کارگران و حقوق بگیران دیگر در ایران هستیم. شرایط جهنمی اجتماعی ، ناشی از سیاستهای اقتصادی – اجتماعی – سیاسی چهل و یکساله نظام جمهوری اسلامی و بویژه جهت […]

جنایت ۶۷: نگاهی دوباره به برخی ویژگی ها

اردشیر مهرداد ۱- دستور کشتار زندانیان سیاسی از راس حکومت صادر می شود؛ از جانب شخص آیت الله روح الله خمینی. ۲- این حکم زمانی صادر می شود که «رهبر و امام امت» تن به شکست خفت بار در جنگ هشت ساله داده است؛ «جام زهر» را سر کشیده؛ کابوس شورش ملیون هایی که در […]

خاوران؛ نماد مقاومت و رشادت مردم ایران

به مناسبت ده شهریور، سالگرد قتل عام زندانیان سیاسی در تابستان ۱۳۶۷ ۳۲ سال از آن تابستان خونین گذشت. تابستانی که در سکوت مرگبار، هزاران نفر از عزیزترین فرزندان این مرز و بوم که دوران محکومیت خود را می گذراندند در طرحی بیرحمانه و فاشیستی با فتوای خمینی، به دار آویخته شدند و در گورهای […]

بازیگران دو قطب!

اردشیر قلندری مادام که افراد فرا نگيرند در پس هر یک از جملات، اظهارات و وعده و وعيدهای اخلاقی، دینی، سياسی و اجتماعی منافع طبقات مختلف را جستجو کنند، در سياست همواره قربانی سفيهانه فریب و خودفریبی بوده و خواهند بود. طرفدار رفرم و اصلاحات تا زمانی که پی نبرند که هر مؤسسه قدیمی، هر […]

به مناسبت سالگرد کودتای ۲۸ مرداد

هر سال با فرا رسیدن بیست و هشت مرداد، مساله ملی کردن صنعت نفت و نقش جنبش مردمی و دکتر محمد مصدق در به ثمر رساندن آن و توظئه هایی که استعمار کهنه و نو به کمک ارتجاع مذهبی جیره خوار و خود فروختگان درباری علیه دولت او برنامه ریزی کرده بودند، در ابعادی جدید […]

گزارش تاج الملوك از دیدار استالین با خانواده پهلوی

در ميان كتاب‌های خاطرات كه بسيار كم درباره آن تبليغ و حتی صحبت شده، «خاطرات ملكه پهلوی- همسر رضاشاه و مادر محمد رضا» است. متاسفانه این کتاب را با سانسور گسترده و حتی دستکاری در بخش هائی از آن، در ایران هم منتشر کرده اند که فاقد هرگونه ارزش است. سه تن، در نوبت‌های مختلف […]

چین، از کمونیسم تا سرمایه‌داری

کاوه آهنگر چین کجا بوده؟ اکنون در چه وضعیتی است؟ به کجا میرود؟ و چرا؟ بعد از جنگ جهانی دوم در سال ۱۹۴۸، در اجتماع حزب کمونیست اتحاد جماهیر شوروی فریاد استالین بلند شد که «رفقا! بزرگ‌ترین دشمن حزب کمونیست اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی چیزی نیست جز بروکراسی حزبی و بروکرات‌هایی که در گلوگاه‌های حزب […]

گوشه‌هایی از تاریخ فلسفه‌ی ایران – شیخ محمود شبستری

به کوشش کاوه آهنگر شیخ شبستری در شبستر، یکی از قصبه‌های تبریز به دنیا آمد (۶۸۷ – ۷۲۰ ه.ق.). با حمله‌ی مغول به ایران تقریباً رشد نیروهای مولد به صفر می‌رسد و در این خانه‌خرابی که به بار آمد تصوف و عرفان به اوج خود می‌رسد. پس از دوران استیلای مغولان است که ما با […]

لنین و انقلاب

ژان سَلِمترجمه‌ی حمیدرضا سعیدیان «شش تز لنین درباره‌ی انقلاب»۱ با مطالعه‌ی منظم و اصولی مجموعه آثار لنین۳ ‌می‌توان شش تز در زمینه‌ی ایده‌ی انقلاب استخراج کرد. ۱) انقلاب یک جنگ است؛ و سیاست از دیدگاه کلی با هنر جنگ قابل‌مقایسه است. کارل کائوتسکی، در سال ۱۹۰۹، در جزوه‌ی «مسیر قدرت» می‌نویسد: «عصر انقلاب‌های پرولتری آغاز […]

کدام سوسیالیسم؟

مجموعه مقالاتی که مشاهده می‌کنید به قلمرو سیاست در نظام سوسیالیستی اختصاص دارد. این مقالات با شعار «بازگشت به مارکس» به بازنگری تجربه‌ی اکتبر و شکست مدل «سوسیالیسم واقعاً موجود» پرداخته و با جمع‌بندی مسائل دنیای معاصر،‌ عناصر لازم برای تجدید آرایش چپ را در یک سیستم منعطف و دموکراتیک از سوسیالیسم ارائه می‌کند. این […]

طبقه و نژاد: مارکسیسم، نژادپرستی و مبارزه‌ی طبقاتی

قمستی از مقاله‌ی «طبقه و نژاد: مارکسیسم، نژادپرستی و مبارزه‌ی طبقاتی» نوشته‌ی شاون آرندسه ۱ترجمه‌ی ایران آزاد برپایی سرمایه‌داری و ظهور نژادپرستی نژادپرستی پیامد اجتناب‌ناپذیر برخورد میان سیاه و سفید نیست بلکه پدیده‌ای است که به وسیله‌ی ساختار طبقاتی جامعه‌ی سرمایه‌داری تثبیت می‌شود. در واقع، سرمایه‌داری خود عامل متولد شدن نژادپرستی است. قبل از سرمایه‌داری، […]

وداع با آخرین پارتیزان اروپا

روبن مارکاریان «مانولیس گله زوس»( (Manolis Glezos) قهرمان ملی یونان، یکی از سرشناس ترین شخصیت های جنبش مقاومت علیه اشغال نازی ها در جنگ جهانی دوم، دوره جنگ با قوای اشغالگر انگلیس، جنگ داخلی یونان و از آن پس دوره دیکتاتوری سرهنگ ها، از رهبران دوره های گوناگون بازسازی جنبش کمونیستی پس از برقراری دمکراسی […]

خطر تشکل‌های سازش طبقاتی (کورپورات) در کشور ما

هدایت سلطان زاده یادداشتی کوتاه در این زمینه این نوشته حدود سی سال قبل در « راه کارگر تئوریک » شماره ۳ منتشر شده است و بنابراین از ضعف ها و نقصان های زیادی ازنظر خواننده امروز ممکن است برخوردار باشد. با توجه به منابع محدود حتی در کتابخانه های بزرگ در پاریس یا لندن […]

آژيتاسيون سياسی و «دیدگاه طبقاتی»

مجموعه آثار لنین، جلد ٥، و. ای. لنین (ایسکرا شمارۀ ١٦،١ فوریۀ ١٩٠٢ترجمه جواد راستی‌پور خواننده احساسی که با سخنرانی م. ا. استاخوویچ، سردستۀ نجبای اورل گوبرنیا در کنگرۀ مبلغین مذهبی به وجود آمده را به یاد دارد. وی طی آن سخنرانی خواستار به رسمیت شناخته شدن آزادی عقیده توسط قانون گردید. مطبوعات محافظه‌کار به […]

چه‌گونه بیماری‌های عالم‌گیر تاریخ را تغییر می‌دهد

گفت‌وگو با فرانک اسنودن / ترجمه‌ی شیرین کریمی ترجمه را تقدیم می‌کنم به کاوه بهبهانی که در میان این همه تیرگی حضورش روشنی است. تصاویر و شرح بر تصاویر از مترجم است. جمعه‌ی گذشته، زمانی‌که گزارش‌ها درباره‌ی گسترش کووید ۱۹ بازارهای سراسر دنیا را کساد کرده بود و دولت‌ها با درجات گوناگون درگیر آماده‌شدن برای وضعیتی بدتر بودند، […]

گوشه‌ای از تاریخ فلسفه و انقلاب

قانون خاص و عام در تاریخ همه کس، سقراط، بابک خرم‌دین، آنتیگون، اسپارتاکوس، خسرو روزبه و … را انقلابی می‌شناسند. خسرو روزبه در دفاعیات خود از سقراط و دفاعیات او در دادگاه یاد می‌کند. چه ویژگی‌ای در سقراط و روزبه و سایرین وجود دارد که آن‌ها را ممتاز و انقلابی می‌کند؟ سقراط در دادگاه متهم […]

بازاندیشی انقلاب ۱۳۵۷، ایرانیان در جست‌وجوی عدالت

پیمان وهاب‌زادهترجمه‌ی سیاوش پاکباز در تابستان سال ۱۳۶۷، دو رویداد مهم به نقطه‌های عطف تاریخی در خط‌ سیر حیات سیاسی و ‌اجتماعی ایران بدل شدند. یکم، جنگ با عراق خاتمه یافت – جنگِ سهمگینی که از ۳۱ شهریور ۱۳۵۹ و با تجاوز نیروهای عراقی به مرزهای غربی ایران آغاز شده بود، جنگی که عنوان نامبارک […]

بر علیه سرمایه‌داری

جری کوهن، دارای دکترای سیاسی و استاد دانشگاه‌هایی در بریتانیا، در این بحث که حدودا در اواخر دهه‌ی ۸۰ میلادی انجام داده است به این موضوع پرداخته که سرمایه‌داری چگونه مردم را از حق طبیعی‌شان از منابع این جهان محروم می‌کند نیازهای بنیادین انسان‌ها را ناکام می‌گذارد. فایل ضمیمه شده برگردان فارسی گفته‌های اوست.

فتیشیسم یا بت شده گی پرچم !؟ تکه پارچه ای برای یکپارچه گی یا پوششی بر مونارشی

به انضمام تاریخچه پرچم ها در ایران از سه هزار سال پیش آرش کمانگر اگر از اقليت كوچكى از سلطنت‌ طلبان دو آتشه بگذريم، غالب افراد و نيروهاى اين طيف، مدتيست با حذف علامت تاج ، پرچم سه رنگ شير و خورشيد نشان را سمبل ابراز وجود خود قرار داده‌اند. از اين لحاظ پرچم مورد […]

چاره‌ای کو بهتر از دیوانگی، در اهمیت صدای مادران

شیوا نظرآهاری «در آغاز مادران ناپدیدشدگان از گم‌شدن فرزندان خود احساس کرختی می‌کردند. برخی چنان شکسته شده بودند که نمی‌توانستند چیزی بخورند، بخوابند یا از بستر بلند شوند. اما هنگامی که دریافتند هیچ‌کس دیگری راز گم شدن فرزندان آنان را نخواهد گشود، مهاجرت غم‌بار خود را از جهان خانه و خانواده به جهان سرد و […]

منیره ناهید (دایکه مونیره) زندگی را وداع گفت

آن برانکارد را می‌بینید؟او و شهریار،فرزندان من بودند منیره ناهید (دایکه مونیره) یکی دیگر از مادران مقاومتْ زندگی را وداع گفت. او مادر دو تن از مبارزین سیاسی کرد «احسن ناهید» و «شهریار ناهید» بود که با فرمان حاکم شرع وقتْ صادق خلخالی در محوطه‌ی فرودگاه سنندج تیرباران شدند. خلخالی در مقام یکی از جلادان […]

موضوع اصلی سیاست است!

چند و چون مواجهه سازمان فدائیان خلق ایران (اکثریت) با اعدام زنده‌یاد سعید سلطانپور بهزاد کریمی هر نامی در این نوشته برده ‌شود، جدا از هر نسبت سیاسی موجود‌ میان ما، در چشم من عزیزی است دیر آشنا که بهمان اسم ساده خود خواهند آمد. انتشار نوشته‌ای از سوی علی کشتگر زیر عنوان «چهل سال […]

تضاد و دیالکتیک در تبیین و تفسیر انقلاب ۵۷

«فلسفه را باید بر سر بازار آورد.» سقراط ◾️چرا مردم و زحمت‌کشان ایران در موقعیت کنونی قرار گرفته‌اند؟ و چرا ما اینجاییم؟◾️از نقطه نظر فلسفه علمی، تضاد چیست؟ و رابطه آن با دیالکتیک کدام است؟◾️آیا حل هرتضادی لزوما به طرف پیشرفت و تعالی است؟◾️درچه شرایطی و در کدام توازن قوا حل تضاد جهت قهقرائی و […]

آوازه‌خوان گذشت ولیکن ترانه‌اش

بورژوازی در سال هایی که از عمرش برجاست همچنان از نام چه گوارا رنج خواهد برد. امّا در پس ستایش های پرشور و حماسی از این اسطوره ی کمونیسم سده ی بیستم درباره ی میراث او چه می توان گفت؟ تا آن جا که به جنبش واقعی پرولتاریا باز می گردد تجربه ی چه گوارا بسیار بیشتر از آن که راه گشا یا الهام بخش باشد مهلک و ویرانگر بوده است. این اعتراف تلخ امّا چیزی از اعتبار چه گوارا و یاران او به عنوان مبارزان راه آزادی و عدالت اجتماعی نمی کاهد. همچنان که عدالت جویانی چون اسپارتاکوس، بوگاچف، زاپاتا و بولیوار در خاطره ی جمعی مردم زنده اند.

چین، هفتاد سال بعد از انقلاب

ر چین امروز، آن‌چه تحت عنوان «سوسیالیسم با ویژگی‌های چینی» اکنون به آن اشاره می‌شود، بیش‌تر شبیه یک سرمایه‌داری قدیمی بدوی است که در آن اکثریت مردم جامعه کار می‌کنند و اقلیتی محدود که مالک‌اند از کار آنان بهره‌کشی می‌کنند. شی جین پینگ دارای دکترای ایئولوژی مارکسیستی است و بنابراین قادر است به شکل فریبنده‌ای دویست سالگی مارکس را جشن بگیرد، اما کماکان چیزی از ماهیت آن‌چه اکنون در چین جریان دارد نگوید. رسانه‌های غربی هنوز از این کشور مثل لولوی قدیمی دیکتاتوری‌های کمونیستی سخن می‌گویند، در حالی که عکس آن صادق است و چین یک دیکتاتوری سرمایه‌داری است.

وصیت‌نامه‌ی لوکاچ

تنها شش هفته از تهاجم [۱] پنج کشور عضو پیمان ورشو به چکسلواکی می‌گذشت. دومین نشست تدارکاتی احزاب کمونیستی و کارگری در بوداپست برگزار شده بود تا مقدمات برگزاری این نشستِ برنامه‌ریزی‌شده‌ی بین‌المللی را در بوداپست فراهم کند. تأثیر آنی مداخله‌ی نظامی بر احزاب کمونیست اروپا چنان بود که فقط توانستند توافق کنند شش هفته‌ی […]

مرگ نازلی (وارطان)

“وارطان سالاخانیان” پس از کودتای ۲۸مردادِ ۱۳۳۲گرفتار شد،هم راهِ مبارز دیگری“کوچک شوشتری”زیر شکنجه ی ددمنشانه یی به قتل رسید و به سبب آن که بازجویان جای سالمی در بدن آنها باقی نگذاشته بودند برای این گم کردن[این جنایت] جنازه ی هر دو را به رودخانه “جاجرود” افکندند.وارطان یک‌بار شکنجه یی جهنمی را تحمل کرد و […]

مراقب بازگشت ارتجاع، در ظاهری فریبنده باشیم

شاید هیچ رویداد سیاسی در تاریخ معاصر ما به میزان مشروطیت اهمیت نداشته باشد. باید روز مشروطیت را به یکدیگر تبریک گفت نه از این جهت که اهدافش تحقق یافته، بلکه از این بابت که برای ما “خط راهنما” تعریف کرد. این “خط راهنما” بر اساس نفی هر گونه قدرت مطلقه و حاکمیت قانون استوار […]

نبش قبر و اعاده حیثیت از نورالدین کیانوری

۱. زنده کردن کیانوری توسط چه کسانی و با چه انگیزه‌هائی صورت می‌گیرد؟۲. آیا مطرح کردن کیانوری به معنی تائید سیاست‌های اتخاذ شده توسط او در قبال انقلاب ۵۷ و بعد از آن است؟۳. موافقین و مخالفین این شخصیت حذف نشدنی از سپهر سیاسی ایران در تئوری چه چیزی می‌گویند ودر عمل چه می‌کنند؟۴. اسناد […]

جنبش دادخواهی ،خاموشی ناپذیر است!

یادمان جانباختگان راه آزادی و برابری فرصتی است برای بررسی تاریخ مشترکی که از سرگذرانده ایم؛ تاریخی که نه تاریخ حاکمان خونریز و مستبد، بلکه تاریخ مزدک ها، حلاجها، بابک ها ، روزبه ها ،گلسرخی ها ،سلطانپورها ، رحیمی ها، حسنی ها و مبارزین شناخته شده و گمنامیست که با فداکاریهای بزرگ خود رویاهای شادمانه […]

فیلسوفِ پیشتاز لائیسیته

به چه معنا می‌توان فیلسوفِ آزاد اندیشِ سده‌ی هفده میلادی را نخستین نظریه‌پرداز مقوله‌ای دانست که دویست سال بعد «لائیسیته» خواهند نامید؟ پیش از پاسخ به این پرسش، لازم است که درباره‌ی «ویژگی» اسپینوزا و هلندِ زمانه‌ی او توضیحی بدهیم. باروخ اسپینوزا در ۲۴ نوامبر ۱۶۳۲ در آمستردام در هلند به دنیا آمد. او اما […]

امپریالیسم متأخر

شکی نیست که سرمایه‌داری جهانی یک قرن پس از جنگ جهانی اول، زمانی که لنین نقد خود را از مرحله‌ی امپریالیستی پروراند، تغییر کرده است. با این حال، این مسئله را باید در بستر دیالکتیک تاریخی مشاهده کرد که علاوه بر تغییر، استمرار را نیز دربر می‌گیرد. امپریالیسم به همان اندازه مقوله‌ای تاریخی است که […]

زمانه‌ی ما و فعلیت اسپینوزا

در جهان کنونی، که با رشد و رونق ایدئولوژی‌های دینی رو به رو‌ ست، لائیسیته، چون پدیداری سیاسی‌- ‌اجتماعی و امروزی، در دو پهنه مطرح می‌باشد: یکی در پرسش‌گری از چگونگیِ تحقق‌پذیریِ عملیِ لائیسیته یعنی در پراتیک و دیگری در تعیین‌گری‌ِ نظری–مفهومیِ این مقوله یعنی در تئوری. می‌دانیم که بنیادهای نظریِ لائیسیته را سه اصل […]